Risico’s op de arbeidsmarkt: ben jij een risico?

Ben jij een risico?
Ben jij een risico?

Werkgevers worden via de participatiewet gestimuleerd mensen in dienst te nemen die onder deze wet vallen. Mensen die gezien worden als risico. Wellicht voelen de werkgevers zich gedwongen. De participatiewet vervangt de Wet werk en bijstand (Wwb), de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW) en de Wet werk en arbeidsondersteuning jonggehandicapten, kortweg de Wajong. De wet geldt dus voor een zeer diverse groep mensen, die ook wel wordt aangeduid als “mensen met een vlekje” of “werknemers met een risico”. In deze blogpost zoom ik in op mensen met autisme, die vaak in de wajong terechtkomen.

Knokken

Autisme is geen verworven aandoening. Je wordt ermee geboren. Zodra je je entree in deze wereld maakt, begint het gevecht om iets te begrijpen van de maatschappij waar jij op termijn een rendabel onderdeeltje van uit dient te gaan maken (zie ook blogpost “Is school er voor jou?”). Hoezeer die maatschappij ook zijn best doet om jou te laten voelen dat je niet welkom bent (zie ook blogpost “Ben jij of heb jij weleens gepest?”). Je gaat het gevecht aan. Je knokt voor wat je waard bent. Op school, in je studie en nog later op de arbeidsmarkt.

Overwinning

De strijd werpt zijn vruchten af. Je haalt een diploma in het voortgezet onderwijs. De eerste hobbel is genomen. Je hebt bewezen niet onder te doen voor leerlingen die voor “normaal” doorgaan. Het is je toegangskaartje tot een vervolgopleiding. Je bent nog lang niet moegestreden, dus je gaat ervoor. Aan de universiteit of in het hoger of middelbaar beroepsonderwijs laat je opnieuw zien niet minder te zijn dan de rest. Het onderwijssysteem werkt niet voor mensen met autisme, maar jij bewijst keer op keer dat mensen met autisme wél met het systeem kunnen werken. Hoe moeilijk dat vaak ook is. Je leert jezelf steeds beter kennen, je doorziet de werking van het systeem (zie ook blogpost “Hooggeachte mevrouw Bussemaker”). Je krijgt het voor elkaar de wisselwerking tussen je eigen functioneren en het functioneren van het systeem tot een succes te maken. Als overwinnaar verpletter je alle vooroordelen en sleep je ook nu weer die bul of dat diploma binnen.

Achterstand

Dan mag, correctie, móét, je de arbeidsmarkt op. Nu ben je ineens niet meer die overwinnaar die heeft bewezen niet onder te doen voor de rest. Nu ben je een persoon met een vlekje, een werknemer met een risico. Neurotypicals die een tijdje werkloos zijn, mogen de financiële crisis de schuld geven (Herken jij ze trouwens? Zie ook blogpost “Hoe herken jij een werkloze?”). Jij niet, want “je mankeert wat.”

Bewezen risico?

Ons kabinet wil dat werken loont, maar dat geldt niet voor vlekjes. Iets wat voor al die neurotypicals vanzelfsprekend is, is voor overwinnaars iets wat ze moeten verdienen. Werk eerst maar eens drie maanden “met behoud van uitkering”. Dit alles om het voor werkgevers aantrekkelijk te maken om een risicogevalletje in dienst te nemen. Of je een risico bent? Daarover bestaat geen twijfel: je hebt toch niet voor niets die Wajong-uitkering? Dat is dan ook het belangrijkste argument om jou vanaf dag één slechter te belonen dan collega’s met dezelfde opleiding en ervaring. Sterker nog, je moet dankbaar zijn dat je een kans krijgt. Alle offers die je gebracht hebt om aan de eisen van de maatschappij te voldoen ten spijt.

Sollicitatie

Ook Autimotive heeft tijdens een sollicitatiegesprek letterlijk te horen gekregen: “We gaan je geen volwaardig salaris betalen want je bent een risico.” Dit is natuurlijk een ongezonde basis voor een arbeidsrelatie. Dit heb ik de werkgever dan ook onmiddellijk medegedeeld. Uiteraard met de toegevoeging dat ik om deze reden klaar was met het gesprek. Bovendien heb ik de beste man veel succes gewenst bij het vinden van een universitair geschoolde werknemer die voor het door hem voorgestelde salaris bij hem aan de slag wil. Hij reageerde teleurgesteld. Hij zei dat hij erop gerekend had dat ik toch wel ja zou zeggen. Nu moest hij naarstig op zoek naar een alternatief. Hij voegde er fijntjes aan toe dat de kans nihil is dat ik ergens aan de bak zou komen.

Risico

Zou jij een arbeidsrelatie aangaan met een werkgever die jou al als risico beschouwt, nog voordat je ook maar één dag gewerkt hebt? Autimotive zou het risico niet nemen! Vind jij het redelijk dat je eerst drie maanden “met behoud van uitkering” moet werken alvorens je normaal betaald krijgt? Wat vind je ervan dat de Overheid met deze maatregel laat zien dat jij, knokker en overwinnaar, als een risico gezien moet worden? Vind jij dat jij deze economische achterstand hebt verdiend? Zie jij jezelf als risico? Deel je mening hieronder!

Naar blogpost 7

8 comments on “Risico’s op de arbeidsmarkt: ben jij een risico?

  1. Voor werkgevers zullen mensen met een “vlekje”, “rugzakje” (en dergelijke termen) altijd een risico vormen, althans in hun beperkte visie. Werkgevers zullen altijd proberen arbeid tegen de goedkoopst mogelijk prijs te laten verrichten. Een arbeidsbeperking is voor hun een makkelijk excuus om de vergoeding zo laag mogelijk te houden, want ja voor “beschadigde waar” ga je natuurlijk geen volprijs voor betalen. De participatiewet zorgt er alleen maar voor dat mensen met een beperking weggezet worden in nikszeggende functies tegen (als je geluk hebt) minimumloon onder een flexibel contract (want ja, ze willen toch wel de mogelijkheid houden je te dumpen.) Dit komt deels door de dreiging van de quotumwet, maar toch zeker ook door simpele geldlust en gierigheid.

    1. Hallo Peter, bedankt voor je reactie. De uitdaging is gelegen in het jezelf niet in dergelijke functies laten wegzetten als je van jezelf weet dat je beter kan. We hoeven ons niet slaafs te onderwerpen aan dergelijke kortzichtige plannetjes. Leer nee zeggen. Kom voor jezelf op, een ander doet het niet voor je.

  2. Hallo mevrouw. Werkgevers dekken zich tegen alles in en niet alleen arbeidsbeperkten. Het is de bedoeling dat cliënten waarvan E geacht worden te kunnen werken, weer opnieuw ervaring opdoen en participeren in de maatschappij. De verdelen van arbeid heeft te maken met je lichamelijke en geestelijke gesteldheid. Werkgevers trekken deze doelgroep voor. Probeer alles eens positief te bekijken. Het zijn vaak de werknemers die een gehandicapte belachelijk maken en ze het idee geven dat ze niet meetellen. Lage functies hoef je toch niet aan te nemen. Natuurlijk wordt er wel eens fraude gepleegd ten aanzien van het grijze circuit. Tevens vormen de kleine zzp erd van de integratiebureaua een probleem bij de arbeidsbemiddeling. Het gaat er immers om dat je weer gewoon een baantje krijgt zonder dat dit is gerelateerd een je wensen en eisen

    1. Beste Jeffrey, bedankt voor je reactie. Als werkgevers de doelgroep echt zouden voortrekken, dan zouden er niet allerlei stimuleringsmaatregelen nodig zijn vanuit de landelijke Overheid om werkgevers ertoe te bewegen mensen uit de doelgroep aan te nemen. Pestgedrag door collega’s is inderdaad een probleem en heeft dezelfde functie als pesten op school (zie deze blogpost voor meer informatie over hoe pesten werkt). De kleine ZZP’ers met integratiebureaus proberen juist te voorzien in een behoefte die door de Overheid niet wordt ingevuld. Vanuit de Overheid gezien is ieder werk waarbij je genoeg salaris overhoudt om financieel zelfstandig te zijn en de nodige belastingen en premies afdraagt, goed genoeg. Dit is echter een kortzichtige visie. Uit ervaring weet ik hoe desastreus de verkeerde baan kan zijn voor zowel geestelijk als lichamelijk welzijn, met alle gevolgen van dien.

  3. Herkenbaar, maar ik zit wel in dubio omdat ik beiden standpunten begrijp. Werkgever is onbekend met autisme, wil iemand wel een kans geven, maar moet ook aan het bedrijfsresultaat denken. Degene met autisme weet, is overtuigd, dat hij/zij de juiste persoon voor deze baan is. Het id de kennis over autisme bij werkgevers, waar het aanschort en waardoor partijen elkaar soms niet kunnen begrijpen. Gr Leo Beekmans Werkmans.

    1. Hallo Leo, bedankt voor je reactie. Kennis is inderdaad goud waard en werkgevers hebben het recht om hun keuzes te maken op basis van de juiste kennis in plaats van op basis van vooroordelen en angst. Daar wordt uiteindelijk iedereen beter van. Afgaande op je website lever je zelf een positieve bijdrage op dit gebied. Top!

  4. Je laatste vraag bleef bij mij hangen. Soms zie ik mezelf als risico, soms niet. Als ik dat denk, voedt dat niet mijn zelfvertrouwen, maar wordt ik meer onzeker, kom ik meer in afwachtende houding, laat ik de dingen gaan. Als ik dat niet denk, ga ik ervoor, stap ik op mensen en zaken af, ga ik over the top, zie ik mogelijkheden die anderen niet zien. Jobcoaching heeft mij geholpen scherper te krijgen waar mijn risicogebieden liggen en hoe ik zaken anders kan doen of aan anderen overlaten. Er blijft een kwetsbaarheid voor missers die voor een organisatie een risico kunnen opleveren. Het is zaak om de kracht die bij die kwetsbaarheid hoort, te koesteren en te ontwikkelen. Bij sommige werkgevers is daar oog voor en is er ruimte en krijg je vertrouwen en kan kracht ontwikkelen. Ik zie ook een ander risico, van misbruik door een organisatie/overheid: het uitvoeren van een bezuinigingsronde bijvoorbeeld met niet al te veel gevoel voor effecten voor degene die het aangaat. Zie ik mezelf als risico? Ben ik een risico? Zeker, soms. Risico’s horen erbij, niet alleen ons soort vormt een risico. Er zijn heel veel mensen met een vlek sinds ik het van mezelf leer kennen, op alle niveau’s in een organisatie en van opleiding. Daarom zoek ik nu meer bewust (van de en mijn risico’s) een nieuwe werkplek in een andere sector.

    1. Bedankt voor je reactie, Kees! Jouw reactie laat heel goed zien dat jij een goed inzicht hebt in je eigen sterktes en zwaktes. Deze zelfkennis maakt van jou als werknemer juist een kleiner risico. Als we kijken naar wat er allemaal op de werkvloer mis gaat bij “normale” mensen (mensen zonder stempel/rugzak/vlekje/etc.) dan kunnen we beslist niet concluderen dat het aannemen van een NT’er risicoloos is. Op basis van informatie die je niet hebt, kun je geen keuzes baseren. De schijnzekerheid van het wandelende vraagteken geniet dan vaak de voorkeur boven de gekende risico’s van “ons soort”. Heel goed dat je je zelfinzicht nu gebruikt om een beter bij je jezelf passende werkplek in een beter passende sector te vinden. Misbruik ligt altijd op de loer; voor je het weet moet je je kennis, kunde en tijd inzetten voor een werkgever die jou geen volwaardig salaris wenst te betalen en zonder pardon weer op straat zet wanneer hem dat uitkomt. Het soort werkgever dat jouw inzet voor zijn eigen gewin niet verdient. Dan word je nog geacht dankjewel te zeggen voor deze als “kans” verpakte uitbuiting ook! Zoals je zelf al aangeeft zijn er gelukkig ook werkgevers die het wel goed doen. Laat hen een lichtend voorbeeld zijn voor de rest.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *